Ey İman Edenler 24. Ders
– Hüküm Vermede Aceleci Olmamak… –
Nisa Suresi 94. Ayetin Tefsiri
0:00 Hüküm Vermede Aceleci Olmamak…
0:19 Nisâ Sûresi 94. Ayetin Tefsiri.
Kardeşlerim, bu dersimizde Kur’an’ın yirmi dördüncü “Ey iman edenler” hitabını, yani Nisa Suresi’nin 94. ayetini ele alacağız.
Ayetin Ana Mesajları:
Bu ayet, Müslümanlara cihad sırasında dikkatli ve ihtiyatlı olmalarını, hüküm verirken acele etmemelerini ve bir kimsenin inancını sorgulamadan önce iyice araştırmalarını öğütler.
Ayetin Sebeb-i Nuzulü:
Bu ayet, sahabilerden birinin bir savaş sırasında kendisine “Esselamu Aleyküm” diyen bir adamı öldürmüş olması ve sonrasında adamın malına el koyması üzere inmiştir.
VERİLEN MESAJLAR:
Allah, bu ayetle bize şu önemli mesajları vermiştir:
1- Yanlış karar vermemek için durumu bize net olmayan in-sanların durumlarını araştırmamız bu ayetin emri ile sabittir.
2- Araştırma yapmak her yerde caizdir; ama özellikle cihad or-tamlarında, bunun lüzumu daha fazladır; çünkü cihad meydanların-daki hatalar normal hayattaki hatalara benzemez. Oralardaki hatalar insanlarına canlarına mal olabilir.
3- Tebeyyün, “araştırmaların neticesi”ne söylenir. Dolayısıyla bir şeyin sonuç olabilmesi için zorunlu olarak öncesinde bir takım işlemlerin yapılmış olması şarttır. Bu da bize gösteriyor ki, tebeyyün yapmış olabilmemiz için öncesinde bir takım sorular sormamız, bir takım araştırmalar yapmamız caizdir.
4- İnsanoğlu acelecidir. Rabbimiz acele karar vermememiz için tebeyyün yapmamızı emretmiştir. Tebeyyün ile acele karar vermenin önüne geçilmiş olur.
5- Tebeyyün, ancak müşkil olan, net olmayan durumlarda söz konusu olur. Eğer bir insanın hali net olarak biliniyorsa, orada te-beyyüne ihtiyaç kalmaz.
6- Ayetteki “selam” lafzı hem aklımıza ilk gelen “selam verme” anlamına gelir hem de “İslam izhar etme” anlamına gelir.
Her iki mananın ortak hükmü şudur: Bir insan ister net bir şe-kilde İslam’ını ortaya koysun, ister İslam’ını bize hissettirecek karine-ler ortaya koysun, her iki durumda da ona kılıç çekmemiz caiz değil-dir.
7- Kafirlerden, Müslüman olduğunu bize hissettirecek en ufak bir karine ortaya koyan kimselerin kanını dökmek caiz olmaz. İslam alameti kan dökmeye manidir.
8- Kafirler, söyledikleri sözlerle İslam’ı kast etseler, masnusun aleyh olmayan lafızlar bile kullansalar dikkate alırız.
9- Dünya arzusu dizginlenmediğinde hem cihadı, hem cihad edenleri ifsat edip, onların yanlış uygulamalar yapmalarına neden olabilir.
10- İnsan sürekli önceki halini hatırlamalıdır. Ben de önceden böyleydim diye düşünmelidir. Böyle yapması ona hem şükretmesini, hem de adil olmasını sağlayacaktır.
11- Ayette tebeyyün emrinin iki kere tekrarlanması tekit ve işin ehemmiyeti içindir.
12- İnsanların akidelerini imtihan etmek bazen caizdir, bazen de bidattir. Eğer şerî bir hacet varsa, caiz, şerî bir hacet yoksa bidat-tir. Bu noktada varit olan farklı delillerin arası da bu şekilde bulunmuş olur.
1:03:00 Bitiş
#islam #ibrahimgadban #hakim
– Hüküm Vermede Aceleci Olmamak… –
Nisa Suresi 94. Ayetin Tefsiri
0:00 Hüküm Vermede Aceleci Olmamak…
0:19 Nisâ Sûresi 94. Ayetin Tefsiri.
Kardeşlerim, bu dersimizde Kur’an’ın yirmi dördüncü “Ey iman edenler” hitabını, yani Nisa Suresi’nin 94. ayetini ele alacağız.
Ayetin Ana Mesajları:
Bu ayet, Müslümanlara cihad sırasında dikkatli ve ihtiyatlı olmalarını, hüküm verirken acele etmemelerini ve bir kimsenin inancını sorgulamadan önce iyice araştırmalarını öğütler.
Ayetin Sebeb-i Nuzulü:
Bu ayet, sahabilerden birinin bir savaş sırasında kendisine “Esselamu Aleyküm” diyen bir adamı öldürmüş olması ve sonrasında adamın malına el koyması üzere inmiştir.
VERİLEN MESAJLAR:
Allah, bu ayetle bize şu önemli mesajları vermiştir:
1- Yanlış karar vermemek için durumu bize net olmayan in-sanların durumlarını araştırmamız bu ayetin emri ile sabittir.
2- Araştırma yapmak her yerde caizdir; ama özellikle cihad or-tamlarında, bunun lüzumu daha fazladır; çünkü cihad meydanların-daki hatalar normal hayattaki hatalara benzemez. Oralardaki hatalar insanlarına canlarına mal olabilir.
3- Tebeyyün, “araştırmaların neticesi”ne söylenir. Dolayısıyla bir şeyin sonuç olabilmesi için zorunlu olarak öncesinde bir takım işlemlerin yapılmış olması şarttır. Bu da bize gösteriyor ki, tebeyyün yapmış olabilmemiz için öncesinde bir takım sorular sormamız, bir takım araştırmalar yapmamız caizdir.
4- İnsanoğlu acelecidir. Rabbimiz acele karar vermememiz için tebeyyün yapmamızı emretmiştir. Tebeyyün ile acele karar vermenin önüne geçilmiş olur.
5- Tebeyyün, ancak müşkil olan, net olmayan durumlarda söz konusu olur. Eğer bir insanın hali net olarak biliniyorsa, orada te-beyyüne ihtiyaç kalmaz.
6- Ayetteki “selam” lafzı hem aklımıza ilk gelen “selam verme” anlamına gelir hem de “İslam izhar etme” anlamına gelir.
Her iki mananın ortak hükmü şudur: Bir insan ister net bir şe-kilde İslam’ını ortaya koysun, ister İslam’ını bize hissettirecek karine-ler ortaya koysun, her iki durumda da ona kılıç çekmemiz caiz değil-dir.
7- Kafirlerden, Müslüman olduğunu bize hissettirecek en ufak bir karine ortaya koyan kimselerin kanını dökmek caiz olmaz. İslam alameti kan dökmeye manidir.
8- Kafirler, söyledikleri sözlerle İslam’ı kast etseler, masnusun aleyh olmayan lafızlar bile kullansalar dikkate alırız.
9- Dünya arzusu dizginlenmediğinde hem cihadı, hem cihad edenleri ifsat edip, onların yanlış uygulamalar yapmalarına neden olabilir.
10- İnsan sürekli önceki halini hatırlamalıdır. Ben de önceden böyleydim diye düşünmelidir. Böyle yapması ona hem şükretmesini, hem de adil olmasını sağlayacaktır.
11- Ayette tebeyyün emrinin iki kere tekrarlanması tekit ve işin ehemmiyeti içindir.
12- İnsanların akidelerini imtihan etmek bazen caizdir, bazen de bidattir. Eğer şerî bir hacet varsa, caiz, şerî bir hacet yoksa bidat-tir. Bu noktada varit olan farklı delillerin arası da bu şekilde bulunmuş olur.
1:03:00 Bitiş
#islam #ibrahimgadban #hakim